مجله خبری تشریفات

ارگ علیشاه یا این که ارگ تبریز از پر اسم و رسم‌ترین بناهای این شهر تشریفات مشهد تاریخی‌ست که عمر آن به مجال ایلخانی بازمی‌گردد و امروزه تحت عنوان یک کدام از نمادهای تبریز میان عموم شناخته می گردد. ولی آنچه که فعلا در تبریز مشاهده میشود، تنها بازمانده‌های حیاط جنوبی بنا اساسی ارگ علیشاه می باشد که با 33/5 متر طول، تنها کناره‌ای از عظمت بنای اول را نماد می دهد. داستان‌های متفاوتی از غرض ایجاد کرد ارگ علیشاه وجود دارااست؛ برخی عامل تشکیل داد آن را ساخت‌و‌ساز مسجدی گرانقدر به دستور تاج الدین علیشاه گیلانی (وزیر مقتدر پادشاه محمد خدابنده الجایتو) در حین ایلخانی می دانند؛ اما برخی بر طبق پژوهش ها دیگر می‌گویند بنا کنونی ارگ خیر یک مسجد که یک آرامگاه میباشد. ارگ علیشاه بلندترین بنای آجری شهر تبریز میباشد که پهنا دهانه ایوان آن به 30 متر میرسد و دیواره‌هایی با پهنا 10.5 متر دارااست. مهم‌ترین خصوصیت ارگ علیشاه که با اسم‌های طاق علیشاه، مسجد علیشاه، ارگ تبریز و یا این که ارک علیشاه نیز شناخته می‌شود، طاق تبارک آن می باشد که عرضی بیشتر از طاق کسری (1) دارد و آن را از سایر بناهای تاریخی کشور‌ایران متمایز نموده است. در پانزدهم دی ماه 1310 شمسی، ارگ تبریز و محوطه باستانی آن با شماره 170 و با تیتر مسجد علیشاه وارد فهرست آثار تاریخی ملی جمهوری اسلامی ایران شده است. رارگ علیشاه در حین سلطنت هشتمین پاد شاه ایلخانی، سلطان محمد خدابنده الجایتو، فرمان روا مقتدر ایلخانیان ساخته شد. در زمان سلطنت وی دو شخص بسیار مقتدر و زرنگ به طور همزمان با هم به منزلت وزارت رسیدند که در میان آنان دیده و هم‌چشمی اکثری وجود داشت و هر دو طرف برای جلب دقت فرمانروا و همینطور تصویب کردن اسم خویش در تاریخ، شغل های فراوانی اجرا دادند. یکی از این اشخاص خواجه رشیدالدین بود که از بی‌نظیرترین شخصیت‌های علمی تاریخ جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود و تحت عنوان بانی تشکیل داد دانشگاه معروف ربع رشیدی در تبریز نیز شناخته می شود. شخص دیگر خواجه علیشاه گیلانی بود که در بالا تاجری پر اسم و رسم و توانمند به اکانت می‌آمد و بعدا به جایگاه وزارت در دربار ایلخانی رسید. وی پس از ایجاد کرد کالج ربع رشیدی توسط خواجه رشیدالدین، تمایل به ایجاد کرد ساختمانی بزرگتر از این دانش کده گرفت و دستورداد تا بنا‌ای بسیار پهناور در شهر بسازند. به‌این شکل در اطراف تاریخ 715 تا 739 هجری قمری (حدود 694 هجری خورشیدی تا 717 هجری خورشیدی)، علیشاه دستور تشکیل داد بنایی را صادر کرد که جهان قبل از آن نظیرش را ندیده باشد. بنایی که از کل نقاط تبریز چشم گردد و هلالی بزرگتر از تراس مدائن داشته باشد. برای این کار معمار والا، معلم فلکی تبریزی به شغل دریافت شد تا مسجدی در خور شآن تبریز بسازد. متاسفانه به جهت شتاب خواجه علیشاه بنا اول چندان مستحکم ساخته نشد و در هنگام تشکیل داد نخستین، بخشی از گنبد و سقف آن فرو ریخت. ایجاد کرد سازه پس از این رخداد ادامه یافت؛ البته با مرگ خواجه رشیدالدین، علیشاه دیگر علت‌ای برای نقطه پایان فعالیت مسجد خویش نداشت و دقت متعددی به ساخت آن نکرد و سازه را به طور نصفه کاره رها کرد. در برخی منابع آمده می‌باشد که بعداز مرگ علیشاه، فعالیت متوقف و تن وی بعداز مرگ، در کنار بنای ارگ علیشاه دفن شد.

ارگ علیشاه یا این که ارگ تبریز از پر اسم و رسم‌ترین بناهای این شهر تشریفات مشهد تاریخی‌ست که عمر آن به مجال ایلخانی بازمی‌گردد و امروزه تحت عنوان یک کدام از نمادهای تبریز میان عموم شناخته می گردد. ولی آنچه که فعلا در تبریز مشاهده میشود، تنها بازمانده‌های حیاط جنوبی بنا اساسی ارگ علیشاه می باشد که با 33/5 متر طول، تنها کناره‌ای از عظمت بنای اول را نماد می دهد. داستان‌های متفاوتی از غرض ایجاد کرد ارگ علیشاه وجود دارااست؛ برخی عامل تشکیل داد آن را ساخت‌و‌ساز مسجدی گرانقدر به دستور تاج الدین علیشاه گیلانی (وزیر مقتدر پادشاه محمد خدابنده الجایتو) در حین ایلخانی می دانند؛ اما برخی بر طبق پژوهش ها دیگر می‌گویند بنا کنونی ارگ خیر یک مسجد که یک آرامگاه میباشد. ارگ علیشاه بلندترین بنای آجری شهر تبریز میباشد که پهنا دهانه ایوان آن به 30 متر میرسد و دیواره‌هایی با پهنا 10.5 متر دارااست. مهم‌ترین خصوصیت ارگ علیشاه که با اسم‌های طاق علیشاه، مسجد علیشاه، ارگ تبریز و یا این که ارک علیشاه نیز شناخته می‌شود، طاق تبارک آن می باشد که عرضی بیشتر از طاق کسری (1) دارد و آن را از سایر بناهای تاریخی کشور‌ایران متمایز نموده است. در پانزدهم دی ماه 1310 شمسی، ارگ تبریز و محوطه باستانی آن با شماره 170 و با تیتر مسجد علیشاه وارد فهرست آثار تاریخی ملی جمهوری اسلامی ایران شده است. رارگ علیشاه در حین سلطنت هشتمین پاد شاه ایلخانی، سلطان محمد خدابنده الجایتو، فرمان روا مقتدر ایلخانیان ساخته شد. در زمان سلطنت وی دو شخص بسیار مقتدر و زرنگ به طور همزمان با هم به منزلت وزارت رسیدند که در میان آنان دیده و هم‌چشمی اکثری وجود داشت و هر دو طرف برای جلب دقت فرمانروا و همینطور تصویب کردن اسم خویش در تاریخ، شغل های فراوانی اجرا دادند. یکی از این اشخاص خواجه رشیدالدین بود که از بی‌نظیرترین شخصیت‌های علمی تاریخ جمهوری اسلامی ایران محسوب میشود و تحت عنوان بانی تشکیل داد دانشگاه معروف ربع رشیدی در تبریز نیز شناخته می شود. شخص دیگر خواجه علیشاه گیلانی بود که در بالا تاجری پر اسم و رسم و توانمند به اکانت می‌آمد و بعدا به جایگاه وزارت در دربار ایلخانی رسید. وی پس از ایجاد کرد کالج ربع رشیدی توسط خواجه رشیدالدین، تمایل به ایجاد کرد ساختمانی بزرگتر از این دانش کده گرفت و دستورداد تا بنا‌ای بسیار پهناور در شهر بسازند. به‌این شکل در اطراف تاریخ 715 تا 739 هجری قمری (حدود 694 هجری خورشیدی تا 717 هجری خورشیدی)، علیشاه دستور تشکیل داد بنایی را صادر کرد که جهان قبل از آن نظیرش را ندیده باشد. بنایی که از کل نقاط تبریز چشم گردد و هلالی بزرگتر از تراس مدائن داشته باشد. برای این کار معمار والا، معلم فلکی تبریزی به شغل دریافت شد تا مسجدی در خور شآن تبریز بسازد. متاسفانه به جهت شتاب خواجه علیشاه بنا اول چندان مستحکم ساخته نشد و در هنگام تشکیل داد نخستین، بخشی از گنبد و سقف آن فرو ریخت. ایجاد کرد سازه پس از این رخداد ادامه یافت؛ البته با مرگ خواجه رشیدالدین، علیشاه دیگر علت‌ای برای نقطه پایان فعالیت مسجد خویش نداشت و دقت متعددی به ساخت آن نکرد و سازه را به طور نصفه کاره رها کرد. در برخی منابع آمده می‌باشد که بعداز مرگ علیشاه، فعالیت متوقف و تن وی بعداز مرگ، در کنار بنای ارگ علیشاه دفن شد.